Δ' ΔΕΣΜΗ  -   19/5/2001
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΖΗΤΗΜΑ 1ο

A. Τι εννοούμε με τον όρο παραγωγική διαδικασία; Να αναφέρετε τους συντελεστές παραγωγής. Πότε ένας συντελεστής παραγωγής θεωρείται "εν δυνάμει συντελεστής παραγωγής";

Β. Γιατί το κράτος παίρνει μέτρα αναδιανομής του εισοδήματος και ποια είναι τα μέτρα αυτά;

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Α. Βλ. Πολιτική Οικονομία Γ' Λυκείου, Θ.Λιανός Γ.Χρήστου, σελ. 26-28 "Οι συντελεστές της Παραγωγής".

Β. Βλ. Πολιτική Οικονομία Γ' Λυκείου, Θ.Λιανός, Γ.Χρήστου σελ 39-40 "Η αναδιανομή του Εισοδήματος"

ΖΗΤΗΜΑ 2ο

Α. Να εξηγήσετε τη σπουδαιότητα των προσδοκιών των καταναλωτών για τις μελλοντικές τιμές ενός αγαθού στη ζήτησή του.
Αν η ελαστικότητα ζήτησης ενός αγαθού ως προς την τιμή του είναι Ε_z = -0,5 και αυξηθεί η τιμή του αγαθού κατά 20%, ποια θα είναι η ποσοστιαία μεταβολή της συνολικής δαπάνης των καταναλωτών για το αγαθό αυτό;

Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Α. Βλ. Πολιτική Οικονομία Γ΄Λυκείου, Θ. Λιανός- Γ. Χρήστου σελ 56 "Προσδοκίες σχετικά με τη μελλοντική εξέλιξη των τιμών και εισοδημάτων"
Παρατήρηση
Να αναφερθείτε μόνο στις προσδοκίες σχετικά με τη μελλοντική εξέλιξη των τιμών.

Β. :

2Β) Επειδή η ζήτηση του αγαθού είναι ανελαστική η αύξηση της τιμής θα αυξήσει τη συνολική δαπάνη του καταναλωτή. Αυτό συμβαίνει γιατί

ΖΗΤΗΜΑ 3ο

Α. Δίνονται οι συναρτήσεις Ζήτησης και Προσφοράς ενός προϊόντος Qz = 500 - 5T και Qπ = -600 + 50Τ αντίστοιχα. Αν επιβληθεί ανώτατη τιμή Τ_Α οι παραγωγοί πουλάνε το προϊόν με "καπέλο" 22 δραχμών. Ποια είναι η ανώτατη τιμή (Τ_Α)
Να γίνει το σχετικό διάγραμμα.

Β. Τα στοιχεία που δίνονται στον παρακάτω πίνακα αφορούν μια επιχείρηση που λειτουργεί κάτω από συνθήκες πλήρους ανταγωνισμού στη βραχυχρόνια περίοδο και παράγει ένα αγαθό Χ.

Ο εργατικός μισθός είναι 1000 δρχ. ανά εργάτη και το κόστος της πρώτης ύλης είναι 100 δρχ. ανά μονάδα προϊόντος. Η αγοραία συνάρτηση ζήτησης και η αγοραία συνάρτηση προσφοράς του αγαθού Χ είναι αντίστοιχα Qz = 10000 - 8Τ και Qπ = 8500 + 2Τ.

α. Να βρεθεί η θέση ισορροπίας της επιχείρησης. Συμφέρει την επιχείρηση να παράγει σε αυτή τη θέση ισορροπίας;

β. Αν η αγοραία συνάρτηση ζήτησης γίνει Qz = 14500 - 28Τ να βρεθεί η νέα θέση ισορροπίας.
Για τον προσδιορισμό και των δύο θέσεων ισορροπίας να χρησιμοποιήσετε τα οριακά μεγέθη και να αιτιολογήσετε τις απαντήσεις σας.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ Α. Γνωρίζουμε ότι "Καπέλλο"= T'-T_A=22<=>T'=T_A+22 Στην τιμή T_A οι παραγωγοί είναι διατεθειμένοι να προσφέρουν ποσότητα ίση με Q_Π=-600+50T_A Για να αποκτήσουν οι καταναλωτές αυτήν την ποσότητα,είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν τιμή Τ'. Επομένως, Q_z=500-5T'<=>Q_z=500-5(T_A+22)<=>Q_z=390-5T_A Αρα, Q_z=Q_Π<=>390-5T_A=-600+50T_A<=>55T_A=990<=>T_A=18 δρχ

Διαγραμματική απεικόνιση

ΖΗΤΗΣΗ: Για Τ=0 <=>Q_z=500
Για Q=0 <=>T=100

ΠΡΟΣΦΟΡΑ: Για Τ=0 <=> Q_π=-600 Για Q=0 <=> T=12

ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ:Τ_E=20 και Q_E=400

Β. Υπολογίζουμε την τιμή ισορροπίας του αγαθού στην αγορά. Q_z=Q_Π<=>10.000-8T=8500+2Τ<=>10T=1500<=>T_E=150

Παρατήρηση
Τα παραπάνω μεγέθη υπολογίστηκαν ως εξής:
Κόστος εργασίας= Ε * W
Κόστος Πρ.Ύλης = Τιμή Πρ. Ύλης * Ποσότητα Πρ. Ύλης
Μεταβλητό κόστος= Κόστος εργασίας+ Κόστος Πρ. Ύλης
Οριακό κόστος= Χ. Γνωρίζουμε ότι στον πλήρη ανταγωνισμό, ισχύει ότι ΟΠ=Τ=150. Στη θέση ισορροπίας της επιχείρησης ισχύει ότι ΟΠ=OK=150 όταν το ΟΚ είναι ανερχόμενο. Αρα η θέση ισορροπίας της επιχείρησης προσδιορίζεται για Q=100μον.

Επειδή στη θέση ισορροπίας Τ=ΜΜΚ=150 η επιχείρηση θα είναι αδιάφορη για το εαν θα συνεχίσει ή θα διακόψει την παραγωγή της.

β. Νέα τιμή ισορροπίας Q'_z=Q_π<=>14.500-28T=8500+2T<=>30T=6000<=>T'_E=200
H νέα θέση ισορροπίας της επιχείρησης προσδιορίζεται για Q=110 όπου Τ'_E=ΟΠ=ΟΚ=200 όταν το OK είναι ανερχόμενο.

Επειδή στη νέα θέση ισορροπίας ισχύει ότι Τ>ΜΜΚ η επιχείρηση έχει συμφέρον να συνεχίσει τη λειτουργία της.

ΖΗΤΗΜΑ 4ο

Α. Να εξηγήσετε γιατί το σφάλμα σύνθεσης αποτελεί το βασικότερο λόγο διάκρισης μεταξύ μικροοικονομικής και μακροοικονομικής θεωρίας.

Να δώσετε ένα παράδειγμα.

Β. Δίνεται ο παρακάτω πίνακας:

Να υπολογίσετε με βάση τα στοιχεία του παραπάνω πίνακα
α. το κατά κεφαλήν Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν σε τιμές αγοράς
β. το Καθαρό Εγχώριο Προϊόν σε τιμές αγοράς
γ. την Αποταμίευση της οικονομίας.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ Α.Βλ.Πολιτική Οικονομία Γ' Λυκείου Θ. Λιανός-Γ. Χρήστου, σελ. 187-188 <<Υπάρχουν διάφοροι λόγοι...των παραγωγών>> Β. Καθαρό εισόδημα από το εξωτερικό=Εισόδημα από το εξωτερικό-Εισόδημα προς το εξωτερικό=9-6=3 Αποσβέσεις=Ακαθόριστη Ιδιωτική Επένδυση-Καθαρή Ιδιωτική Επένδυση=40-35=5

α.

β.

γ.